دماوند/سیدجواد متولی: زلزله نسبتا شدیدی شب گذشته در استان‌های تهران، البرز و قم و بخش‌هایی از قزوین،مرکزی و گیلان احساس شد.در پی تکان‌های شدیدی که اتفاق افتاد،انبوهی از مردم وحشت زده به خیابان ها ریختند.در چشم بر هم زدنی ماجرای آلودگی هوا و شرایط اسفبار آن به فراموشی سپرده شد. صفهای طویل اتومبیل مقابل پمپ بنزین ها تشکیل شد. مردم هراسان و ترس خورده به دنبال مامنی برای رهایی از کابوسی که سال‌هاست بر زندگی مردم پایتخت سایه افکنده می گشتند.

کانون زلزله حوالی ملارد در غرب تهران،قدرت آن ۵٫۲ ریشتر و در عمق هفت کیلومتری زمین گزارش شد.اندک زمانی پس از بروز زلزله، مسئولین و مقامات حکومتی به اظهارنظر پرداختند و رسانه‌های رسمی جریان داخلی، اقدام به انتشار مطالبی از آموزشی و آگاهی‌بخش تا تحلیل و بررسی پرداختند.

اسماعیل نجار رییس سازمان مدیریت بحران در ایران اعلام کرد:«در حال بررسی وضعیت هستیم و تمامی دستگاه های امدادی، انتظامی و خدماتی در آماده باش کامل هستند.».آذری جهرمی،وزیر ارتباطات گفت:«به دلیل وقوع زلزله در برخی محله‌های تهران، امکان برقراری تماس سخت شده است. از شهروندان تهرانی تقاضا داریم مکالمات تلفنی را کوتاه برقرار کنند.»

جلال ملکی،سخن‌گوی سازمان آتش نشانی شهر تهران گفت:«تاکنون گزارشی از حادثه مبنی بر زلزله با سازمان آتش نشانی اعلام نشده است و آتش نشانان در آماده باش کامل هستند.» تاجیک نوری، معاون امداد و نجات هلال احمر استان تهران گفته است:«هنوز از مصدومین در اثر زلزله ملارد گزارشی نداشتیم.»

اداره کل مدیرت بحران استان البرز،از ریزش کوه در جاده چالوس به دلیل زمین لرزه خبر داد.«سلیمی»، رییس سازمان امداد ونجات هلال احمر در گفت وگوی زنده تلویریونی اعلام کرد:« تاکنون فقط یک مصدوم گزارش شده است. در کیلومتر ۱۶ جاده چالوس، ریزش کوه گزارش شده که ترافیک ایجاد کرده است. از شهروندان‌ خواهش می‌کنیم مسیر عبور خودروهای‌ امدادی را باز نگه دارند.»

پلیس راهور تهران در اطلاعیه‌ای خواستار آن شد که شهروندان از تردد غیرضروری در شهر خودداری کنند و افزود:«نگرانی مردم و حضورشان در خیابان ها باعث ایجاد ترافیک در شریان های شهر شده است.»

رییس مرکز لرزه‌نگاری کشوری اعلام کرد:«به نظر می‌رسد که انتهای گسل اشتهارد است که فعال شده و مردم باید احتیاط کنند.» مرادی در ادامه افزود:«تا این لحظه دو پس‌لرزه داشتیم اما با توجه به بزرگی لرزه‌ اولیه،نمی‌دانیم این زلزله‌ اصلی بوده یا پیش لرزه.منتظریم ببینیم پس‌لرزه‌ها ادامه می‌یابند یا نه.»

نکته عجیب این ماجرا این بود که همه مقامات از هر راه و روشی خودی نشان دادند به جز شهردار تهران«محمدعلی نجفی» او نه در رسانه‌های رسمی از خود چهره نشان داد و نه حتی – بر فرض درست بودن سخن رسانه‌ها که از ممنوع‌التصویری او می‌گویند- از رسانه‌های غیررسمی و شبکه‌های اجتماعی برای آن‌که بگوید در این موقعیت به عنوان شهردار حاضر است،استفاده کرد.

شهر با نهایت وضوح به هم ریخت. ظرف چند ساعت مشخص شد که “هیچ آمادگی و هماهنگی” برای وقتی که در شهری مثل تهران«زلزله» رخ دهد وجود ندارد.نه نهادهای امدادرسان برنامه معینی دارند نه مقامات و مسئولین توان مدیریت شرایط را دارند و نه مردم آنچنان که باید و شاید برای چنین بحرانی مهیا هستند.

اندک زمانی پس از کاهش التهاب‌ اولیه، واکنش‌ها در فضای مجازی آغاز شد.دور از وطنهایی که نگران خانواده‌های خود بودند.خانواده‌هایی که معلول و سالمند داشتند.آن‌ها که تجربه و خاطره مشابهی از زمین لرزه‌های سال‌های پیش برایشان زنده شده بود. گروه‌های آگاهی‌رسان و مسلط به خود که راه‌کارهای مفید برای مقابله با بحران پیشنهاد می دادند.معترض‌ها  و البته بامزه ها و جوک سازها…

دور از وطن ها:

تعدادشان کم نبود.نگران، مضطرب و مستاصل اوضاع را رصد می کردند و از حال و هوای خود و خانواده هایشان در داخل ایران می نوشتند.شاهین میلانی شهروندبهایی ساکن آمریکا در توئیتر خود نوشت:«از اون زلزله‌ای میترسم که خبرش رو به جای فیسبوک و توئیتر از بی بی سی و سی ان ان بخونم.اون زلزله‌ای که رفقای فیسبوکی و توئیتریت رو خاموش کنه و دیگه تو تایملاینت خبری ازشون نباشه.این یکی خوشبختانه از اونهاش نبوده و دوستان صحیح و سالم هستن.»

مرتضی کاظمیان روزنامه نگار ساکن فرانسه نوشت:« ان‌شاالله هیچ مشکل و زلزله دیگری در پایتخت و کرج و اطراف رخ ندهد؛و البته امیدوارم این شوک،منجر به موج جدیدی از حمایت‌های مردمی در تهران برای رفع مشکلات زلزله‌زدگان کرمانشاه، و همدلی با وضع ایشان ـ در آستانه‌ی زمستان ـ شود.» جلال سمیعی درحساب توئیتری خود نوشت:« استرس اونایی که بیرون از ایرانن تو اینجور مواقع یه جوریه که شاید ترجیح بدن تو کانون زلزله باشن.»

مسلط به خودهای آگاهی رسان:

کاربران زیادی در همان ساعات اولیه وقوع زلزله اطلاعات مفیدی را که گمان می کردند ممکن است برای دیگران مفید است به اشتراک گذاشتند.از تصاویری که نشان می‌داد مردم در این مواقع چطور باید پناه بگیرند تا سالم بمانند تا اینفوگرافی‌هایی که نحوه بستن و مواد لازم برای یک کوله نجات را شرح می داد.

کاربری با نام سیزده مجموعه توئیتی منتشر کرد تحت‌عنوان:« چگونه برای زلزله آماده شویم؟ چه اصولی را رعایت کنیم؟» او همچنین اعلام کرد که به همه سوالات کسانی که پرسشی در زمینه امداد داشته باشند بصورت آن‌لاین پاسخ می‌دهد.محمد مساعد روزنامه نگار روزنامه شرق نیز مجموعه توئیتی منتشر کرد که در آن به بررسی وضعیت سوله های مدیریت بحران در تهران  پرداخته بود.به گفته این روزنامه نگار«سوله های مدیریت بحران در تهران که تا پیش از تغییر شهردار اغلب در اجاره ارگان های نامرتبط بود به ممری برای درآمدزایی شهرداری بدل شده بودند هیچ شباهتی به سوله مدیریت بحران نداشتند.»

سالمندان و معلولان

شهر تهران شهر امنی نیست.نه برای آدم‌های عادی نه برای آن‌ها که از ناتوانی خاصی رنج می برند.عبور و مرور در این شهر در روزهای عادی و بی‌تنش هم برای اغلب کم توانان و توان خواهان و سالمندان دشوار است.تعداد زیادی از کاربران شبکه‌های اجتماعی دراین‌باره نوشته بودند.هومن باقری که خودش مشکلات فیزیکی دارد در صفحه فیس‌بوک خود نوشت:« من معلولیت دارم و پدر و مادرم هم سالمند هستند ماشین هم نداریم چطوری می توانیم از خانه خارج شویم؟»
سحر طلوعی روزنامه نگار در توییتر خود نوشت:« دیشب که مامان بزرگمو به سختی بردیم بیرون وقتی برگشتیم گفت دیگه من نمیآم بیرون،هر چی بخواد بشه می‌شه.سختشه حرکت کردن.از دوستم اوضاع وقت زلزله رو ‌پرسیدم می‌دونستم مادرش سخت حرکت می‌کنه،گفت:نمیتونستم جایی برم مامانو چی کارمیکردم موندم خونه.ترکیب #زلزله و معلولان و پیرها بد معادله‌ایه»

واقعیت این است که زلزله دیشب تهران زنگ خطری بود که کامل نواخته نشد.امتحانی بود که اغلب آنها که درگیرش شدند در آن نمره قبولی نگرفتند. مسئولان باز هم حرفهای تکراری زدند و در بی عملی و انفعال ادامه خواهند داد و فردا و فرداها هم همه چیز فراموش می شود تا تکان لرزه بعدی.

مردم بی توجه به هشدارها به خیابان‌ها ریختند، حاضر به آوردن چند پتوی اضافی نشدند و به جایش در اوج آلودگی هوا با ماشین و بخاری روشن خوابیدند تا هوا از آنچه بود سمی‌تر و هراس آورتر شود. عده ای علی‌رغم هشدارها به سمت کانون زلزله و جاده چالوس راندند و با ایجاد ترافیک امکان هرگونه امدادرسانی را غیرممکن کردند.عده ای هم جوک ساختند و به استیصال و درماندگی دیگران خندیدند.


نظرات بسته است.

مطالب دیگر