سه شنبه ۲۱ آذر ۱۳۹۶

بخش:
سیاسی - گزارش






دماوند: وقتی در  ۸ آذر ماه سال ۹۰ تعدادی دانشجوی بسیجی به سفارت خانه بریتانیا و هم چنین باغ قلهک که در اختیار دولت انگلستان است، حمله ور شدند، حدود ۴ سال روابط دیپلماتیک جمهوری اسلامی با انگلستان قطع شد. با روی کار آمدن دولت “روحانی” مقدمات بازگشایی سفارت خانه های دو کشور، مهیا شد و سفر “فیلیپ هاموند” وزیر خارجه وقت انگلستان، به تهران، در شهریور سال ۹۴، برای بازگشایی سفارت خانه، انعکاس وسیعی برای دولت روحانی داشت. به عبارت دیگر روحانی در آن  زمان تمایل داشت که به غربی ها اعلام کند که  دو ماه پس از توافق نامه هسته ای، دوره ی تازه ای در روابط ایران با غرب، آغاز شده است.

اکنون سفر  “بوریس جانسون” وزیر خارجه انگلستان با تحلیل ها و گمانه زنی های بسیاری رو به رو بوده است؛ علیرغم این که بعضی رسانه ها مذاکره بر سر آینده برجام را انگیزه سفر “جانسون” اعلام داشتند اما تمام قراین و شواهد، حاکی از آن است که وزیر خارجه انگلستان به تهران آمد تا مقدمات آزادی “نازنین زاغری” را فراهم کند.

“جانسون” در روز دوشنبه ۲۰ آذر در پارلمان انگلستان گفت که در دیدارهایش با مقامات ایران، خواهان آزادی تمام زندانیان دو تابعیتی شده، اما با لحنی سخن گفت که هیچ گونه قطعیتی در آن متصور نیست.

“نازنین زاغری” که دارای تابعیت ایرانی- انگلیسی است، در ۱۵ فروردین ۹۵ توسط ماموران سازمان اطلاعات سپاه کرمان، در فرودگاه خمینی، دستگیر و بلافاصله او را روانه کرمان کردند.

سپاه “ثار الله” کرمان در این رابطه در ۲۶ خرداد ۹۵، در اطلاعیه ای اعلام کرد: “ایشان (نازنین زاغری) با عضویت در شرکت ها و موسسات بیگانه، در طراحی و اجرای پروژه های رسانه ای و سایبری با موضوع براندازی نرم نظام مقدس جمهوری اسلامی مشارکت داشته است. نامبرده یکی از سر شبکه های اصلی موسسات معاند بوده که تحت هدایت و حمایت سرویس های رسانه ای و جاسوسی دولت های بیگانه، فعالیت های مجرمانه خود را طی سالیان گذشته انجام داده است.”

چنین ادبیاتی در جمهوری اسلامی تازگی نداشته و در گذشته نیز هنگام بازداشت اتباع ایرانی آمریکایی از قبیل “هاله اسفندیاری”، “جیسون رضاییان” و…  چنین ادعاهایی همواره از سوی نهادهای امنیتی ایران مطرح شده است. نکته قابل تامل این است که مقامات امنیتی در مورد هیچ یک از زندانیان خود، اسناد و مدارکی در اختیار نداشته اند.

“نازنین زاغری” پس یک دوره بازداشت در کرمان به تهران منتقل شد و در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب، به ۵ سال زندان محکوم شد. از سوی دیگر رایزنی های پنهانی بین تهران و لندن بر سر آزادی “زاغری” آغاز شد. آخرین نمونه این رایزنی ها، در سفر “بوریس جانسون” به عمان و قبل از ورود به تهران، صورت گرفت. هر چند رسانه های خبری از شدید الحن بودن سخنان “جانسون” در برابر مقامات جمهوری اسلامی خبر دادند، به نظر می رسد که این بار انگلیسی ها نسبت به آزادی تبعه ی خود، جدی تر وارد عمل شده اند. ناگفته نماند که هم زمان با دیدار “جانسون” با مقامات ایران، دادگاه “زاغری” نیز به تعویق افتاد و “جانسون” پس از دو روز، راهی لندن شد.

نگاهی به عملکرد جمهوری اسلامی در قبال زندانیان خارجی و یا دو تابعیتی، نشان از انجام معاملات کلان مالی در رابطه با آزادی آنان دارد. در رابطه با “زاغری” نیز بعضی منابع خبری قبلا اعلام داشتند که لندن حاضر است مبلغ ۴۰۰ میلیون پوند از دارایی های سابق تهران را پرداخت کند. آیا مقامات جمهوری اسلامی به دریافت این مبلغ رضایت خواهند داد!؟

 هر چند نمی توان در حال حاضر به این پرسش پاسخ قاطعی داد اما “باج گیری” تنها راه آزادی  چنین زندانیانی محسوب می شود. در این رابطه یک احتمال قوی وجود دارد: این که جمهوری اسلامی ترجیح می دهد مدتی پس از بازگشت “جانسون” و دریافت باج خود، “زاغری” را آزاد کند و هیچ بعید نیست که رقم ۴۰۰ میلیون پوند نیز برای رژیم ایران در برابر نجات جان “زاغری” مبلغ قابل توجهی نباشد!

با وجود این که “نازنین زاغری” در دست قوه قضاییه است اما هم زمان با سفر وزیر خارجه انگلستان به تهران، “حمید بعیدی نژاد” سفیر ایران در لندن، می گوید: “سفر جانسون یک سفر خاص خواهد بود.” از طرفی “محمدجواد ظریف” وزیر خارجه ایران نیز با لحنی امیدوار کننده، می گوید: “مساله بازداشت زاغری در دست قوه قضاییه است اما ما با دوستان مان در آن جا صحبت خواهیم کرد!” مفهوم این سخنان نشان می دهد که جمهوری اسلامی در رابطه با “زاغری” نیز راهی جز سنت قدیمی خود یا همان “باج خواهی” را ندارد و خوب می داند که نگه داشتن ۵ ساله ی یک تبعه ایرانی  بریتانیایی، منافعی جز این، برایش نخواهد داشت.

در مرداد سال گذشته، روزنامه “وال استریت ژورنال” در رابطه با آزادی چند زندانی آمریکایی از ایران و پرداخت ۴۰۰ میلیون دلار باج به جمهوری اسلامی، نوشت: “دولت آمریکا تا زمان کسب اطمینان از خروج زندانیان آمریکایی از فرودگاه تهران، اجازه پرواز هواپیمای حامل پول از سوییس به ایران را نداده است.” این روزنامه در ادامه یادآور شد:  “دولت اوباما ۴۰۰ میلیون دلار را بابت آزادی ۴ زندانی ایرانی آمریکایی از زندان های ایران به تهران پرداخت کرده است.” در همان رابطه “جب بوش” فرماندار سابق ایالت فلوریدا در واکنش به انتشار گزارش وال استریت ژورنال در صفحه توییتر خود، نوشت: “انتشار این گزارش، نشان می دهد پرداخت این پول به صورت مخفیانه به ایران، نوعی باج دهی به تهران بوده است.”

به نظر می رسد که “بوریس جانسون” نیز در صورت افشای توافق پشت پرده با جمهوری اسلامی، با چالش هایی در انگلستان مواجه شود اما آن چه مسلم است ظاهرا دولت های غربی به این نوع باج دهی ها به رژیم ایران، عادت کرده اند. در این رابطه اظهارات  یک نماینده مجلس نیز قابل تامل است. “حشمت الله فلاحت پیشه” عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی، که در ظاهر باید تحلیلی نزدیک به واقعیت بیان کند با نگاهی ایده الیستی به موضوع می نگرد و می گوید: “ما بعد از برجام ۸۰ میلیارد دلار موافقتنامه امضا کرده ایم که بخش عمده ی آن با کشورهای اروپایی بوده و باید در این دیدارها ملاقات های جانسون با مقامات ایران – ورود سرمایه خارجی و از جمله انگلیس در اولویت باشد و به این طریق حسن نیت انگیسی ها سنجیده شود!” این نماینده مجلس به اصل ماجرا نمی پردازد؛ نوعی طناب کشی بین تهران و لندن وجود دارد تا در نهایت بر سر مبلغی که به زودی به خزانه جمهوری اسلامی وارد خواهد شد، توافقی حاصل شود.

بازداشت و اتهامات “نازنین زاغری” نه آخرین مورد خواهد بود و نه جمهوری اسلامی می تواند از دریافت میلیون ها پوند صرف نظر کند. به همین دلیل چشم انداز آزادی “نازنین زاغری” تا این مرحله، روشن به نظر می رسد.

 


نظرات بسته است.